شماره نظریه : ۷/۹۸/۱۰۶۳
شماره پرونده : ع ۳۶۰۱-۶۶-۸۹
تاریخ نظریه : ۱۳۹۸/۱۲/۱۲
قانونگذار در مواد ۴۵ الی ۴۸ آییننامه مالی شهرداری اموال شهرداری اعم از منقول و غیر منقول را به دو دسته تقسیم نموده است ۱-اموال عمومی ۲-اموال اختصاصی . اموال عمومی را اموالی دانسته است که متعلق به شهر بوده و برای استفاده عموم اختصاص یافته است و اموال اختصاصی اموالی است که شهرداری حق تصرف مالکانه نسبت به آنها را دارد همچنین ماده ۴۷ آییننامه شهرداریها مکلف نموده که کلیه اموال غیر منقول شهرداری را طبق مقررات ثبت املاک به ثبت برساند بر اساس مواد ذکر شده شهرداری دارای اموال اختصاصی بوده که با رعایت مفاد آییننامه مالی شهرداری و قانون تشکیلات و وظایف شورای اسلامی شهر حق هر گونه اقدام مالکانه به عنوان مثال فروش- اجاره را خواهد داشت قانونگذار در ماده ۴۵۷ قانون آیین دادرسی مدنی ارجاع به داوری در خصوص اموال عمومی و دولتی را موکول به تصویب هیات وزیران و اطلاع رسانی مجلس شورای اسلامی دانسته است و برابر ماده ۲۰ آییننامه مقررات مالی شهرداری اصلاحی ۱۹/۱۱/۱۳۹۰ هیات وزیران، شورای اسلامی شهر میتواند اختلافات شهرداری با پیمانکاران را از طریق سازش یا داوری حل و فصل نماید اما مشاهده شده که مراجع محترم قضایی در بحث ارجاع به داوری در خصوص اموال اختصاصی شهرداری، همانند اموال عمومی پس از اخذ مصوبه هیات وزیران و اطلاع رسانی مجلس مجاز میدانند در حالی که ماده ۴۵۷ یاد شده در بحث اموال عمومی بوده و تعریف اموال عمومی نیز مشخص میباشد لذا خواهشمند است اعلام گردد آیا شهرداریها میتوانند در قرار دادهای خود در خصوص اموال اختصاصی (همانند کارخانه آسفالت – جایگاه بتن آماده) را به داوری ارجاع دهند و ارجاع به داوری میبایست پس از اخذ مصوبه هیات وزیران صورت گیرد./ع
«اموال عمومی» مذکور در ماده ۴۵ آیین نامه مالی شهرداری مصوب ۱۳۴۶ متفاوت از «اموال عمومی» مذکور در اصل یکصد و سی و نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۳۵۸ و ماده ۴۵۷ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ است و «اموال عمومی» مذکور در قوانین اخیرالذکر که ارجاع دعاوی مربوط به آن ها موکول به تصویب هیأت وزیران است، شامل کلیه اموالی است که به یک نهاد عمومی اختصاص دارد و لذا در فرض استعلام اموال اختصاصی شهرداری ها را نیز شامل می گردد و در نتیجه در ارجاع دعاوی مربوط به این اموال نیز رعایت مقررات اصل یکصد و سی و نهم قانون اساسی و ماده ۴۵۷ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی الزامی است.